Bernhard: Gặp lại

Tôi làm nốt ở đây phần còn lại của một tác phẩm ngắn của Bernhard, đã được dịch một phần ở (nửa đầu) Gặp lại. 

Nguồn của hai bản dịch, có thể xem là một, cùng là một quyển, chỉ khác ngôn ngữ. Tôi đã làm một hơi đến hết không chỉnh trang gì.

Gặp lại

Thomas Bernhard

[...]

Lần nào họ cũng chắc chắn rằng họ sẽ tìm thấy bình yên tại một thung lũng ở Thụy Sĩ hay trên lưng một ngọn núi hay trên đỉnh núi ở Südtirol. Cứ luôn đi nhanh hơn, cứ luôn leo lên cao hơn. Cuối cùng xích lại gần cái rìu phá băng và cuộn dây thừng, đàn xita và kèn trom pét. Ấy thế họ đã không tìm được bình yên. Trước tiên họ luôn tin, để tìm bình yên là điều dễ, ấy thế rồi họ trông thấy, đấy là điều khó nhất. Trong sự thất bại của họ để tìm bình yên, họ khởi sự buộc tội tôi. Đầu tiên họ chỉ ngập ngừng, họ đập đi cái đắn đo ở nhà trọ, ở ranh giới độ cao cây, bất chợt, ở rìa của sự rã rời và trong cái nhìn của thất vọng tuyệt đối, họ tấn công tôi, cái nhục nhã cội nguồn, cái bất hạnh cội nguồn, cái để cho họ bình yên không một lần cả ở trên núi. Và bố mẹ anh, tôi nói, thực hành vào anh cùng lối như thế. Bố mẹ tôi đã thực luôn mang tôi theo lên vùng núi cao chỉ bởi đúng một nguyên nhân duy nhất của sự quy trách nhiệm cho sự thất bại của họ trong cuộc tìm kiếm bình yên, như họ đã luôn xem tôi chỉ như là sự chịu trách nhiệm cho tất tật những cố công và khủng khiếp. Họ đã chỉ luôn quay sang tôi, khi họ phải trút sự căm ghét của họ đối với tất cả lên tôi, rồi tôi đã ở đó, tôi đã là dành sẵn cho họ. Rồi tôi đã phải thậm chí cùng họ lên tận đỉnh những ngọn núi cao nhất, tôi nói, để là dành sẵn cho những mục đích lối chết chóc của họ, họ chẳng rúm ró sợ hãi trước việc đẩy tôi lên ngọn Ortler và để đặt chân lên đấy, để có thể buộc tội tôi ở trên đỉnh núi cho sự bất hạnh của họ. Và bố mẹ anh đã làm với anh đúng điều tương tự, tôi nói. Bố của anh xả cơn thịnh nộ của ông vào anh, ngay khi chúng ta gần như đến được dưới con sông băng Glockner, xong rồi, tôi nói, kết thúc. Anh nhớ không? Trời trở xấu và tôi có tội, trận tuyết lở đổ xuống và tôi,như đã được nói, đã kích hoạt nó. Trên đỉnh núi đấy cũng là đỉnh của sự căm ghét của bố mẹ chúng ta đối với chúng ta, tôi nói, đối với sản phẩm thất bại của họ, như mẹ tôi hay nói, với Nỗi nhục nhã. Tôi muốn có bình yên của mình, bố tôi nói và gói ghém đôi giày leo núi và một quyển giấy vẽ, và mẹ xếp balo của bà và chỉnh dây cây đàn xita ở trong bếp, bởi đấy có vẻ là nơi tiện nhất với bà, và bà chửi mắng tôi, bởi tôi gói đồ của mình quá chậm và cả về quyển sách kinh tởm, quyển thơ Novalis, tôi còn nhớ, và chúng tôi rượt đuổi nhau ở bến tàu và rời đi, tiến vào cái tờ mờ, để có thể lên đỉnh ngay trong hoàng hôn đương đến. Trước khi chúng tôi hẵng còn leo, tôi đã rã rời, anh cũng đã rã rời, tôi nói, để làm thinh về em gái tôi. Chúng ta đã phải đi lặng thinh không cần đến chống cự. Cho đến khi bố tách khỏi nhóm, bởi ông là người tráng sức nhất, ông đã luôn đi trước, cuối cùng luôn là người đầu tiên trèo lên. Mẹ tôi chỉ còn nín nhịn. Em gái tôi rên rỉ, không gì giúp nổi. Bố định đoạt đường đi. Mẹ theo ông một không lời, tôi vẫn nhớ chính xác tiếng động của dây đàn xita móc ở balo của bà. Tôi muốn có bình yên của mình, câu này, dẫu cho không ai nói nó ra, đã cứ liên miên được phát thành lời, câu này đã không thể lấy ra được khỏi đầu tôi, tôi cứ luôn nghe Tôi muốn có bình yên của mình lối bố tôi nói. Bố đã chạy vội đi trước chúng tôi, bằng những bước đi vĩ đại, để hiện thực câu nói này của ông Tôi muốn có bình yên của mình, ấy thế ông đã không thể hiện thực câu nói ấy, ông cứ luôn lại thực thi nó. Ông cũng ở đó, khi chúng tôi đã gần đến đỉnh, và ông vẫn luôn ở đó, khi chúng tôi đã ở trên đỉnh và rã rời nhìn xuống khung cảnh dưới chúng tôi. Tôi chưa từng thấy thế giới đe dọa hơn thế và tổn thương hơn thế như khi ở trên đỉnh một ngọn núi. Trong lúc bố tôi nói đôi lần, thật là một bình yên ngự trị ở đây trên đỉnh núi, một bình yên tối cao, ông nói, ông cơ bản không còn đương đầu với cái bất bình yên to tiếng nữa, bởi sự bất bình yên là ở đó, nơi người ta mong chờ bình yên trong to lớn nhất và tuyệt đối nhất, và ông tự làm xấu hổ mình nhiều lần với phát ngôn, rằng ông hiện ở trong bình yên lớn lao nhất, chúng tôi tất tật cùng lúc nằm trong bình yên lớn lao nhất, ông nói, và ông nói với chúng tôi, liệu chúng tôi không nghe thấy ư, rằng chúng tôi ở trong bình yên lớn lao nhất và đúng thực tế là bình yên tuyệt đối, tôi nói; ông cứ liên tục đòi mẹ tôi nói và thừa nhận, rằng chúng tôi hiện đang ở trong bình yên lớn lao và tuyệt đối và mẹ tôi cũng nói đôi lần, rằng chúng tôi ở trong bình yên lớn lao nhất và tuyệt đối, nơi đây tĩnh lặng, nơi đây bình yên làm sao, tất thảy đều bình yên, bà nói, bình yên lớn lao nhất là ở đây. Và bởi tôi đã không ngay mà có cùng suy nghĩ như của bố mẹ mình, tôi nói, họ yêu cầu tôi nói, rằng ở trên đây trên đỉnh núi ngự trị một bình yên tuyệt đối và thế là tôi đã, để đưa ra một kết thúc cho những đe dọa của họ, cũng đã nói, trên này trên đỉnh núi ngự trị bình yên lớn lao nhất, một bình yên tuyệt đối. Nếu tôi không nói ra nó, nếu tôi nói ra sự thực, rằng thực ra sự bất bình yên lớn nhất, cái bất bình yên tuyệt đối là ở trên đỉnh ngọn núi, họ đã hẳn làm tổn thương tôi sâu thẳm nhất, tôi nói. Rồi họ tạm vừa ý rằng tôi nhiều lần nói những từ bình yên lớn lao nhất và tuyệt đối. Bởi chúng tôi đã rúc vào một góc khuất gió, nên đã là khả dĩ để mẹ tôi gỡ cây đàn xita ra và chơi nó. Bà đã luôn chơi xita tệ, để khác biệt với bà của tôi, người đã có thể chơi đàn xita tốt hơn ai hết và trên đỉnh núi khi ấy cuộc chơi đàn của mẹ tôi đã là một thảm họa, tôi nói. Bố tôi khiển trách bà, bà nên dừng việc chơi đàn xita lại, tôi nói, rồi ông gỡ cây kèn trom pét của mình ra và thổi. Cơn gió thế nhưng đã đập loạn tiếng kèn của ông và sớm thôi giả dạng cho ông những hơi thổi của ông. Ông nhét cây trom pét vào giữa hai rãnh đá và để mẹ cắt cho hai khoanh bánh mì lớn, trên những khoanh bánh mì ấy ông đặt nhiều lá thịt xông khói. Bà cũng đưa cho cả tôi ăn, thế nhưng tôi đã không cắn một miếng nào,  như được nói. Một bình yên như thế, bố tôi nói nhiều lần. Cơn gió đã sớm là một cơn bão, tôi nói, và chúng tôi tin rằng sẽ phải chết cóng ngay ở đây. Rồi chúng tôi ấn mình vào góc tảng đá và nhìn ra ngoài. Cơn bão là một tín hiệu tốt, bố tôi nói. Đúng, mẹ tôi nói, tôi nói. Cuộc trèo lên ngọn núi đã kéo dài tám tiếng. Bố mẹ đã ấn sát vào nhau trong góc tảng đá và run lập cập toàn thân thể. Cơn bão đã quá ồn, rằng tôi gần như đã không hiểu, bố tôi đã nói như thế nào: thật là một bình yên ngự trị nơi đây. Cả ông cũng đã tuyệt đối rã rời, như mẹ. Về mình tôi chỉ biết, rằng tôi đã không biết, mình đã có thể theo sau bố mẹ như thế nào. Họ tháo đôi giày leo núi và duỗi cẳng chân và bàn chân và cọ những ngón chân vào nhau. Với tôi, như là tôi mơ ấy, tôi nói. Từ đấy ngọn Ortler với tôi là bị căm ghét, tôi nói. Cứ đôi năm ấy thế lại phải là ngọn Ortler, tôi nói, tôi không biết tại sao. Và bố mẹ anh cũng cứ hai năm ít nhất lại đến ngọn Ortler cùng với anh. Và rồi anh hàng tháng rã rời và bị ném trở lại, anh nhớ không? tôi nói. Bố mẹ đã đúng chưa một lần cùng một cuốn sách mà lùi lại, để đọc nó, như họ đã luôn khẳng định thế, tôi nói, nó luôn chỉ là một cái cớ để thoát khỏi chúng tôi. Như bố mẹ anh đã làm với anh. Hãy để bọn tôi yên! đã đúng luôn chỉ có duy nhất một mục đích, để có thể cãi vã không nhân chứng, để hủy đi trọn vẹn, như mẹ tôi đã rất hay mô tả chính xác. Bố tìm bình yên trong căn phòng của ông, để rồi là nằm trong bất bình yên còn lớn hơn nữa ở trong căn phòng của ông, như người mẹ ở trong căn phòng của bà. Nếu bố đi ra vườn, để có bình yên, ông làm việc đào và xới đất và cưa cây luôn sâu thêm nữa vào sự bất bình yên của ông, nếu ông đi vào thành phố, ngay nơi nào ông đến, tôi nói. Và mẹ cũng vậy, người triền miên muốn có bình yên và đi vào cứ luôn là một bất bình yên sâu hơn thế, cho đến khi bà khởi sự, gói ghém ba lô của bà, bởi bà đã thấy, rằng bố đã gói ghém balo của ông rồi. Rồi chỉ còn là câu hỏi, sang Thụy Sĩ hay đến Südtirol. Họ đi sang Thụy Sĩ lối gắng thử, đến Südtirol bởi sự lừa dối, của cảm tri thấp kém. Bố mẹ anh đã luôn đi cùng bố mẹ tôi và leo lên những ngọn núi, tôi nói, bố mẹ anh luôn cùng bố mẹ tôi, chưa từng ngược lại, và chúng ta đã cùng đi xe và cùng leo núi. Và thay vì lại sức, bố mẹ chúng ta đã luôn quay trở về hoàn toàn rã rời bởi những ngọn núi Thụy Sĩ hay Südtirol, tự chúng ta hàng tháng sau nhiều hay ít không tỉnh táo, tôi nói, bệnh chết. Em gái tôi đã bị giáng xuống nhiều nhất từ chuyện ấy, tôi nói, bởi em đã luôn là người không thể tự vệ nhất trong chúng ta, người chưa từng dù chỉ là có thể tự vệ ít ỏi nhất. Đã là tuyệt đối hệ lụy, rằng em chết ở tuổi hai mươi mốt, tôi nói, bố mẹ đã giết em, em đã không, giống như tôi, có thể thoát khỏi mục đích lối giết người của họ. Các bố mẹ tạo ra con cái và làm tất cả để hủy diệt chúng, tôi nói, bố mẹ tôi đúng thế như bố mẹ anh và tất tật bố mẹ toàn thể và mọi nơi. Các bố mẹ tận hưởng sự xa hoa của con cái và giết chúng. Và tất cả họ có những phương pháp khác nhau của họ và phù hợp với họ. Bố mẹ chúng tôi đã hủy diệt chúng tôi, bằng cách họ triền miên trưng ra cho chúng tôi, rằng chúng tôi có lỗi trong cái bất bình yên của họ và cuối cùng là trong tất tật những gì họ gặp phải. Bố mẹ chúng tôi đã đẩy mọi lỗi cho chúng tôi, đấy là sự thực. Vậy là nghi ngờ không thể bị gạt đi được, tôi nói, liệu bố mẹ chúng tôi có tạo ra chúng tôi tuyệt đối chỉ bởi một lý do duy nhất, để trưng ra lỗi của họ, tôi nói, rằng chúng ta khả dĩ chẳng là gì khác trong cuộc đời họ và tiếp tục là, như kẻ trình diễn lỗi của họ, những người với họ là được quy trách nhiệm . Rằng bố mẹ chúng ta đã tạo ra chúng ta chỉ để cho một mục đích độc nhất, để họ chất lỗi lầm của họ lên chúng ta, để họ có thể đổ lỗi cho chúng ta, tôi nói. Nếu bố cáu giận, tôi là nguyên nhân, nếu mẹ tôi bị kích động, tôi là người gây ra sự kích động ấy. Không khí trong nhà tệ, tôi là người có lỗi trong việc đó. Nếu một người không khóa cửa vào nhà vào ban đêm, đấy là tôi, dẫu cho tôi biết chính xác, tôi hoàn toàn không thể là kẻ đó. Cuối cùng được yên bình từ tụi bay! bố hay thét lên, với tôi và em gái tôi, và rồi họ mang chúng tôi cùng lên núi, thay vì đi một mình, có thể chỉ lại vì một và một lý do duy nhất, để có thể chất toàn bộ tội lên chúng tôi. Chúng tôi đến nhà khách hay lều gỗ muộn, tội nằm ở chỗ chúng tôi, anh nhớ không? tôi nói, nếu bánh mì bị ướt trong ba lô, tội là của tôi. Và cả hàng nghìn ví dụ cho quan hệ ấy, tôi nói, thứ đúng là kinh hoàng giữa tôi và chúng tôi và cũng là giữa em gái tôi và tôi với bố mẹ chúng tôi. Nếu bố tôi ban đêm bị bọn muỗi cắn, thì ông kết tội tôi, rằng tôi đã ở trong phòng của ông và tôi hẳn đã xoay đèn lên ở chỗ cửa sổ để mở, điều hẳn nhiên không chỉ bị nghiêm cấm, mà còn là điều hiển nhiên. Và cũng hệt như thế bố mẹ anh với anh, bố mẹ tôi đã luôn gọi tôi là một kẻ quan trọng hóa bệnh tật, liên quan đến các bệnh tật của tôi, là một lừa dối, bài luyện đọc của tôi, thậm chí liên quan cả sự viết sau này của tôi, anh nhớ không? tôi nói. Nhiều điều với tôi là rõ ràng, tôi nói, cả thập kỷ đã tuyệt đối đi từ trong trí nhớ của tôi ra. Ngay chính cái kinh hoàng, cái kinh dị này, tôi nói, cái một con người không còn dám nữa để nói ra, bởi những người gây ra của anh ta đã chết từ lâu. Thế nhưng một lần tôi cả gan để nói ra cái kinh hoàng và kinh khủng này, tôi nói. Với tôi thậm chí nó là dễ. Nó hoàn toàn không thể kinh hoàng và khủng khiếp đủ được. Khi chúng tôi từ vùng núi cao trở về, tôi mới thực sự bị trừng phạt cho hành vi ở vùng núi cao của tôi. Cũng như anh, tôi nói. Tôi nhớ chính xác. Rồi họ khiển trách tôi cái hành vi kinh tởm ở Thụy Sĩ, ở Engadin hay ở Südtirol, ở Ortler, họ tính toán và thanh toán với tôi tất tật và sáng tạo ra một thực thi hình phạt kinh hồn. Tôi đã không ngắm đủ xa và đủ lâu vào khung cảnh tuyệt đẹp, họ kết tội tôi, tôi đã cãi lệnh của họ, tôi đã ngủ vào ban ngày và không phải vào ban đêm, như nó đáng phải thế, như bố tôi hay nói. Tôi đã một hành xử sai với thiên nhiên, không đặt mắt vào sự tuyệt diệu của tạo hóa, không có tai cho tiếng hót của những con chim, cho tiếng róc rách của những con suối, cho tiếng rít của cơn gió và cho con mắt thoảng thốt không gì cả. Rồi họ rút bớt đi bữa ăn của tôi và loại ra hoàn toàn đầy ý thức những món tôi thích khỏi thực đơn. Tôi đã không được phép ra ngoài, hàng tuần, và đúng chỉ có quần áo để mặc, cái tôi căm ghét. Và với anh cũng xảy ra đúng thế, khi bố mẹ anh từ vùng núi cao trở về, tôi nói. Bố trải những bức họa và bản vẽ màu nước ra trong căn phòng của ông và tôi đã phải nói về tất tật những bức họa và những bản vẽ màu nước này, rằng chúng thể hiện điều gì và chúng là cái tuyệt nhất. Nếu tôi nhầm, dẫu cho cố gắng lắm vẫn không có khả năng, để nhớ khuôn mẫu tự nhiên như được gọi là thế, thì ông tức giận. Bố của anh đọc cho anh nghe những bài thơ ông đã làm trong những chuyến dã ngoại ở vùng núi cao, tôi nói, và anh nghe không kĩ hay là anh nghe kĩ, ấy thế anh đã có thể nói về những bài thơ ấy không gì cả, tôi nói, bởi thế anh đã bị bố anh trừng phạt. Bố anh đã công bố ba quyển thơ, tôi nói, bố tôi đã tổ chức rất nhiều cuộc triển lãm của các bức họa và bản vẽ màu nước của ông, các ông bố tin rằng, sẽ thoát khỏi bằng lối này, bằng việc họ đã chỉ cố gắng vào cái dễ nhất, có thể nói được là trên con đường xung quanh về nghệ thuật của người đi dạo họ đã muốn tự cứu mình, điều thế nhưng đã là không thể. Họ ngược lại đã đánh đồng mình với những bức họa và những bản vẽ màu nước và bằng những bài thơ, lại thêm đã công bố. Rồi họ gõ dậy vào đó sự xấu xa của mình, tôi nói, và khơi dậy, dẫu cho họ đã chết từ lâu, cả đến ngày hôm nay. Nếu bố tôi thất bại với một bức họa, ông truyền cho tôi tội, tôi hẳn đã đứng chắn ông với ánh sáng, tôi nói, tôi hẳn đã phá hoại ở ông tri giác của ông bằng một từ được nói ra với ông, như ông cứ luôn thốt ra. Tôi đã tuyệt đối luôn chỉ phá hoại lãnh thổ nghệ thuật của ông. Người con trai trên đời chỉ như là kẻ phá hoại của người nghệ sĩ, người là bố của anh ta, bố tôi đã một lần nói, anh nhớ không? tôi nói. Ông dụng màu tệ hơn ông họa, tôi nói, như mẹ chơi đàn xita, thì ông dụng màu và họa, không khá hơn, ngược lại, ấy thế ông cứ nói triền miên về lãnh thổ nghệ thuật của ông, đúng thậm chí đôi khi là về gia đình nghệ thuật, và ý nói gia đình chúng tôi. Như là bố anh tự gọi mình là một nhà thơ, tôi nói, dẫu cho những bài thơ của ông hoàn toàn chẳng xứng đáng với mô tả này, bởi đó đã chỉ là những vớ vẩn vần điệu, như anh biết. Gộp chúng lại và đem ra bán chúng còn tác động kinh khủng hơn nhiều, khi chúng ở nhà bên ông trên bàn viết, tôi nói. Và chừng nào bố tôi sống, tôi đã cũng viết không một dòng, tôi nói. Chỉ khi ông đã chết rồi, tôi đã thử một phác thảo về khuôn mặt chết của ông, tôi nói. Phác thảo ấy đã thành. Ấy thế rồi tôi hàng nhiều năm đã đem lại không gì thêm. Tất tật là cái vớ vẩn, yếu, lung lay, không giá trị. Và chỉ khi bố anh đã chết, anh mới đi khỏi nhà, tôi nói, anh đã định làm mẹ anh tổn thương, có thể nói như là đỉnh điểm cuộc đời. Anh đã thoát mình khỏi bà ấy, ấy thế anh vẫn luôn chịu đựng điều ấy. Tôi chưa từng gánh chịu việc bỏ bố mẹ lại sau tôi, họ đã làm hư hại tôi lối chết chóc trong suốt lúc tôi còn sống dưới họ, tôi nói, tôi có chưa khi nào một dịp để có sự áy náy với họ, như anh đã có với bố mẹ của anh. Đấy là sự khác biệt, tôi nói. Bởi tôi đã phá ra từ nhà ngục và anh thì không. Bởi tôi đã đánh úp họ ngay với mười sáu tuổi và anh tận khi là người đàn ông già. Đấy là sự thực. Với năm mươi hai tuổi anh đúng là không gì ngoài một người đàn ông già. Ung thối, nếu không là không gì cả. Thế giới đã để anh nằm lại, tôi nói, đã lướt qua anh đi mất. Anh trông khó coi, tôi nói. Anh vẫn luôn mặc cái áo choàng của bố anh, như tôi thấy, và không chỉ cái thực sự, cái đã mòn vẹt cũ nát, bốn mươi tuổi, mà cả cái khác, cái được gọi là chiếc áo choàng tinh thần của người bố. Trong chiếc áo khoác người bố này anh đã chết ngạt. Dưới con mắt của mẹ anh, người không có gì để nói thêm vào, tôi nói. Người đã luôn chỉ xem, xem cùng cho đến tận cái độ lớn nhất của khả năng của bà, anh đã rữa hỏng trong chiếc áo khoác người bố như thế nào. Bởi rằng anh là một con người rữa hỏng, về điều ấy chẳng nghi ngờ gì, tôi nói. Ấy thế có thể anh đã, trong khác biệt của tôi, chưa từng có cơ hội, để thoát ra, để đánh úp bố mẹ, anh đã phải đợi cái chết của bố anh, để mở cho mình hai mắt cả về người mẹ, rằng bà thực ra cũng hệt như bố anh, là người phá hủy anh. Việc anh kể với tôi về những đau khổ của bà chỉ khiến tôi kinh tởm, tôi nói. Tình cảm sai lầm luôn chỉ khiến tôi kinh tởm và anh nói về bà chỉ luôn là cái tình cảm sai lầm, như anh đã luôn chỉ nói về tình cảm sai lầm. Anh chưa từng thoát ra khỏi nhà ngục tình cảm lối sai lầm và lừa dối của căn nhà bố mẹ anh. Tất tật, điều anh nói, là lầm và lừa dối, bởi sự lầm và sự lừa dối anh đã có phong thái khòm này trong áo choàng người bố của anh, tôi nói. Tôi hẳn không bao giờ mặc một tấm quần áo của bố tôi, không bao giờ, anh mặc cái áo choàng mòn vẹt của bố anh cả với năm mươi hai tuổi. Điều này anh đáng ra đã phải nghĩ đến từ lâu, rằng con người không một lần được sột soạt trong quần áo từ bố mẹ. Ấy thế anh đơn giản khoác lên người chiếc áo choàng người bố và kéo mình vào ông. Ca thán của anh là kinh tởm, tôi nói. Tôi thấy kinh tởm trước tuổi thơ. Hơn cả, điều liên quan đến tuổi thơ và điều cứ luôn được đưa ra trước tòa án cuộc đời. Đấy là tất tật kinh tởm, tôi nói. Nghĩ đến bố mẹ này, là không gì cả ngoài kinh tởm. Những con người này đúng tuyệt đối không có quyền, để có bình yên, tôi nói. Và họ cả suốt cuộc đời đã không tìm thấy bình yên, tôi nói. Tôi muốn có yên bình của tôi, được thốt ra bởi bố tôi (như cũng là từ bố anh), đã rõ không là gì khác, ngoài sự bệnh hoạn. Tôi tin, tôi nói, rằng anh, nếu anh một mình ở trong căn nhà của anh, cái vẫn luôn là căn nhà của bố mẹ anh, khả dĩ là trong thời khắc hoàng hôn, anh đeo đôi tất xanh vỏ táo của bố anh và ngồi hào tưởng ở thành giường của bố anh, anh giờ bước lên đỉnh Matterhorn. Và anh có cả cái mũ xanh vỏ táo trên đầu, cái mẹ anh đan, hàng tá những chiếc mũ xanh vỏ táo thế này bà đã đan, như mẹ tôi hàng tá cái đỏ chói. Những cái đỏ chói, bởi họ sẽ được thấy trong tai nạn, tôi không đúng ư, tôi nói, những cái xanh vỏ táo, để những người đeo chúng không được để ý. Thật là một sự lờ lợ, tôi nói, anh ngồi gờ giường với cái lưỡi thè ra, tôi nói, và đeo đôi tất vùng núi cao xanh vỏ táo và đội cái mũ vùng núi cao xanh vỏ táo và hào tưởng bản thân để leo lên đỉnh Matterhorn, còn tuyệt diệu hơn, tôi nói, lên đỉnh Ortler. Anh đùa với ngọn Matterhorn bằng lối của anh, tôi nói, với đỉnh Ortler, và khả dĩ là mẹ anh đùa cùng. Tôi có thể đồ rằng mẹ anh rơi vào sự sung sướng đó. Và trên đỉnh núi hai người hét vào mặt nhau không gì ngoài những buộc tội. Anh đến từ gia đình của những chiếc tất xanh vỏ táo, tôi nói, tôi từ gia đình của những chiếc đỏ chói. Khi bố mẹ tôi chết, tôi đã tìm thấy trong một cái thùng và trong hai cái tủ đầu giường không gì ngoài hàng trăm cái mũ vùng núi cao đỏ chói, tôi nói, không gì ngoài những chiếc tất vùng núi cao đỏ chói. Tất tật được mẹ tôi đan. Bố mẹ đã hẳn có thể hàng nghìn năm đi đến vùng núi cao với những chiếc mũ đó chói và những chiếc tất đỏ chói này. Tôi đã đốt tất cả những chiếc mũ đỏ chói và những chiếc tất đỏ chói này, tôi nói. Tôi đã đội một trong hàng trăm chiếc mũ vùng núi cao đỏ chói của mẹ tôi và đốt tất cả những cái khác trong sự mở ra này, cười, cười, cười suốt, tôi nói. Mẹ anh khả dĩ đã đan cũng nhiều chiếc mũ xanh vỏ táo và chiếc tất xanh vỏ táo như thế, như mẹ tôi, chỉ là anh đã không có can đảm, để tìm chúng, ấy thế anh chắc chắn cần mở chỉ một hay những ngăn kéo khác trong căn nhà của các người, rồi chúng cuồn cuộn ập hàng trăm đến chỗ anh, tôi nói. Hàng thập kỷ mẹ chúng ta đã đan những chiếc mũ và những chiếc tất này. Anh vẫn còn nhớ, rằng họ luôn đan ở những chiếc mũ và những chiếc tất này, tôi nói, anh hẳn nhớ chứ? Tôi đã thấy mẹ anh đan chỉ luôn những chiếc tất xanh vỏ táo và những chiếc mũ xanh vỏ táo, khi tôi ở trong căn nhà của các người, tôi nói, những chiếc mũ này và những chiếc tất này phải còn ở đâu đó. Hàng trăm chiếc mũ xanh vỏ táo và những chiếc tất xanh vỏ táo, tôi nói, trong suốt cuộc đời. Luôn chỉ là những chiếc mũ xanh vỏ táo và những chiếc tất xanh vỏ táo tôi trông thấy mẹ anh ngồi đan. Anh nhớ chứ, tôi hỏi. Rồi anh đáp, anh không nhớ. Anh đã đi bằng chuyến tàu sáu giờ và đã ở đây, ở ga Schwarzach-Sankt Veit, lỡ chuyến tàu nối. Anh đã ướt nhoẹt hết cả người, anh nói và tôi nhìn anh kĩ và nhìn, rằng anh đã ướt nhoẹt hết cả. Hai mươi năm chúng tôi đã không thấy nhau, tôi nói, anh đã nói ra từ thử thách thế nào, tôi vẫn thấy rõ trong đầu, tôi nói. Và rằng tôi đã luôn nói to hơn anh. Chúng ta đã không nói nhiều, ấy thế tôi đã luôn nói to hơn anh, tôi nói. Tôi nói, anh nên đứng dậy và cùng tôi đi vào nhà hàng, nơi đảm bảo ấm. Không, anh nói, điều ấy anh không muốn, anh sẽ đợi ở ghế băng, đến khi tàu của anh đến. Tôi nói, rằng tôi đầu tiên hẳn chỉ đã nhận ra chiếc áo choàng của anh, chiếc áo của bố anh, cái tôi đã thân quen. Anh nhớ không, chúng ta đã ngủ qua đêm ở Flims thế nào? tôi hỏi anh. Anh lắc đầu. Anh không nhớ ư? tôi hỏi. Không, anh nói, và rồi bằng giọng hoàn toàn khẽ và rất yếu: tôi nhớ không gì cả.